Door Rob Beltman
Beste tja…hoe noem ik jullie nou.
Supporters van Schouders-Eronder. Maakt dat jullie tillers, sjouwers, uithalers?! Dan toch op een positieve manier. Het beste uit ieder kind halen, ook en juist als het misschien wat dichter tegen baldadigheid of criminaliteit aanschurkt dan ons lief is.
Ik begin met een compliment aan jullie. Wat een mooi, maar ook wat bescheiden publiek. Geen haantjes de voorste. Netjes op de achterste bankjes. Jeroen moest jullie even verzoeken naar voren te stappen: en dat deden jullie.
Ik ga ook helemaal vooraan beginnen, net als Serge met zijn verhaal. Het begon met een bekentenis: Serge zat bij Justitie in een programma toen hij het idee voor Schouders-Eronder kreeg… de ouwe boef. Het ging gelukkig over gewoon, regulier werk. En dat gunde Serge ook jongvolwassenen, die dreigden buiten de boot vallen. Daar ligt misschien de link naar onze locatie van vandaag, The Boathouse. Dank overigens voor de perfecte ontvangst op deze schitterende locatie in Kralingen.
Dat neemt niet weg dat het ergens anders begon voor Rug-dekking. In een andere banlieue van deze allermooiste Rotstad. Namelijk bij Het Kasteel. Dat was in 2016 net 100 jaar geworden. Rotterdam was evenementenstad van het jaar en station Kapsalon won de Nietzsche prijs voor stedelijke vernieuwing. Rotterdam vierde in dat jaar ook 75 jaar wederopbouw, onder het motto ‘Rotterdam viert de stad’. Maar de stad was niet af.
Serge zag problemen, maar daarom ook kansen. Hij zag jongeren die niet meer meededen en dacht: die hebben een club nodig. En een groep mensen die zorgt dat we samen de Schouders-Eronder zetten. Want als je meedoet, hoor je erbij. Wie je bent, wat je buiten het veld doet, maakt dan niet uit. Dus Serge bedacht: kinderen sluit je niet op en niet af. Die daag je uit om mee te doen.
Want heb je een plek, en heb je zelfvertrouwen, dan heb je een toekomst en dan heb je een stem. Maar gebruik die verdorie dan ook! Dat driekwart van de jongeren aan de zijlijn blijven staan in onze democratie, is het volgende wat Schouders-Eronder aan wil pakken.
Net als de jongeren die Schouders-Eronder omarmt nooit ‘af’ zijn, en altijd mee moeten kunnen blijven doen en een tweede of derde kans verdienen, zo is ook de maatschappij nooit af. Serge’s drive om jongeren en jongvolwassenen de sleutels van onze toekomst te helpen pakken, is dan ook in 10 jaar geen onsje minder geworden.
Heb je het over de sleutel van de toekomst, dan heb je het over digitalisering. En Professor Esther Rozendaal van de EUR drukte ons daar met de neus op de feiten. Grappig, trouwens: de eerste slide over smartphone verslaving werd meteen druk vastgelegd op de smartphones en wellicht gedeeld op sociale media… waar zouden die kinderen het toch van hebben?
‘Ze doen niet wat we zeggen, ze doen wat wij doen’.
Esther en Serge hebben gemeen dat ze jongeren zelf een stem willen geven. Niet over, maar met hen praten. Het is dan wel confronterend om te zien wat we over hebben voor vermaak en sociale verbinding. Voor aandacht en interactie. Ga eens na: hoe fijn vinden we een middag als deze niet met elkaar? En hoeveel echte en oprechte aandacht en interactie hebben we in ons leven vervangen door schaalbare, verslavende digitale platformen?
En ja, dat weten we wel, maar tussen wat we weten en wat we ermee doen, zit een wereld aan onbeheersbaar gedrag. Van wat we wel weten, maar niet willen weten. Wat we bewust negeren of juist gelaten accepteren. Het is zo, ‘c’est la vie’, zou Banlieue zeggen. Want je wil toch mee blijven doen. Niet uitgesloten worden. Het ergste wat je kan gebeuren, is als je vrijheid wordt afgepakt, toch? Dat voelt of je toekomst wordt afgepakt.
Dat is ook het gevoel dat veel toeslagenjongeren hebben. Wat een rot-zooi, zeg. Gelukkig is geen probleem is zo groot of er is ook wel weer een creatief idee om bij te dragen aan de oplossing. We maken kunst voor de toekomst, door en voor young creatives.
Dat brengt ons ook bij Banlieue. Wat een heerlijke uit de hand gelopen schoolopdracht. Gewoon van een paar gasten die dachten dat ze alles konden maken. ‘Je kan de klere krijgen!‘ Kleding is bijna niet meer dan een metafoor: trek het je aan. De vraagstukken van die stadse gemeenschappen, en dan niet alleen Kralingen of Hillywood. En de drijfveer was zo simpel: Richard Lopes Mendes en zijn maten wilden gewoon iemand zijn en de beste persoon die je kan zijn is jezelf. Je wilt sowieso geen nummertje. Behalve hier in de Schouders-Eronder loterij voor het winnen van leuke prijzen, dan. Maar dat terzijde.
Je hebt alleen ruimte nodig (een pandje of 8…), je moet de ruimte krijgen, ruimte pakken. Voor de volgende generatie van leiders. Met plezier opstaan, met plezier naar bed. Bekend zijn om wat je doet (niet wat je roept). Dus het devies is Join the club en iedereen is aanvoerder op weg naar een 100-jarig bestaan. Mooie droom, net als Sparta 100 jaar terug en dus geen luchtkasteel. En een wat grotere droom dan over 10 jaar nog leven. Maar dat is ook de realiteit die past bij de lessen van de straat.
Het bijzondere is dat de jongeren bij de lessen in het Banlieue House meer meekrijgen, meer meedoen. Motivatie, autonomie, vertrouwen. Alles wat ontbreekt in de strijd rond Social Media verslaving werkt bij Banlieue wel.
Iedereen heeft daarbij nog lessen te ontvangen en ook te geven. Richard zei het mooi:
Je helpt toch ook vooral jezelf, terwijl je anderen helpt.
Dus wees ook een beetje ‘selfish’ en zoek naar wat jou drijft. Deel die passie en dat plezier met anderen en ga bijzondere samenwerkingen aan, bijvoorbeeld met de beste club van Rotterdam. Of met vrienden die je missie ondersteunen. We hebben allemaal die vrienden nodig, die samen de Schouders-Eronder willen zetten.
Want niet iedereen kan zomaar zeggen, zoals Shirma Rouse:
‘Ik droom niet, ik doe’.
Ze zei heel terecht: Het gaat om wat er in je tasje zit (nee, niet die van Banlieue)? Welke bagage heb je meegekregen? Kreeg je vertrouwen mee, van thuis. Of twijfel, teleurstelling of zelfs trauma’s. Waren je wortels stevig en voeden ze je? Of moet je op zoek?
Ben je een slachtoffer, die iets overkomen is, of heb je zelf ook een keuze te maken? Voel je schuld en zeul je die bagage mee? Heb je misschien wel een verkeerde keuze gemaakt? Voel je eigen verantwoordelijkheid? En pak je die dan ook? Wat gun jij jezelf?
Als je dan denkt: wat een takkenzooi, ik zie door de bomen het bos niet meer. Dan moet je misschien wat loslaten. Wat vaker ook nee durven zeggen. En dan vooral de dingen die energie kosten, in plaats van opleveren. Mooie tip, zeker voor mensen als Richard, Shirma, maar eigenlijk iedereen die geen ‘nee’ kan of wil zeggen: Loslaten.
Shirma zei: ‘Ik wil peace, geen shit…en dat iemand voor mij gaat werken’. We vinden het toch superfijn dat je er vandaag zelf was. Zoals je zei: omdat je respect hebt en je wil omringen met mensen die het verschil maken.
Dan komen we bij het mooiste moment
Serge zei helemaal aan het begin: dat is altijd aan het einde…bij het certificeren…om dan iets te mogen zeggen wat die kinderen in de programma’s nooit horen. En serge: Ik ga die woorden gebruiken, want jij hoort ze ook niet vaak genoeg. En eens in de 10 jaar mag het wel, toch:
Hallo, Serge …je hebt het goed gedaan.
En wij zijn, net als die moeders, tantes, neven en nichten van jouw kids, ongelofelijk trots op jou. En blijven jou en Schouders-Eronder steunen, voor de komende 10 jaar.